48 -10 (96) 2026 - Каримов А.Х., Шодикулова Г.З., Пулатов У.С. - ПОДАГРА БИЛАН ОҒРИГАН БEМОРЛАРДА ABCG2 ГEНИНИНГ C421A (rs2231142) ПОЛИМОРФИЗМИ ВА УНИНГ БУЙРАК ЗАРАРЛАНИШИ БИЛАН БОҒЛИҚЛИГИ

ПОДАГРА БИЛАН ОҒРИГАН БEМОРЛАРДА ABCG2 ГEНИНИНГ C421A (rs2231142) ПОЛИМОРФИЗМИ ВА УНИНГ БУЙРАК ЗАРАРЛАНИШИ БИЛАН БОҒЛИҚЛИГИ

Каримов А.Х. - Самарқанд давлат тиббиёт университети

Шодикулова Г.З. - Жиззах педагогика институти

Пулатов У.С. - Самарқанд давлат тиббиёт университети

Резюме

Подагра билан оғриган беморларда ABCG2 генининг C421A (rs2231142, Q141K) полиморфизмини ўрганиш ва унинг буйрак ҳамда жигар зарарланиши билан боғлиқлигини баҳолаш. Буйрак зарарланиши бўлган 39 нафар ва буйрак ҳамда жигар қўшма зарарланиши бўлган 38 нафар, жами 77 нафар бирламчи подаграли бемор ва 75 нафар соғлом шахс текширилди. Генотиплаш реал вақтдаги ПЗР усулида (Rotor-Gene Q) ўтказилди. Подаграли беморларда А аллели назорат гуруҳига нисбатан кўпроқ учради: 35,7% ва 22,0% (OR=1,97; 95% ИИ 1,19–3,27; p=0,008). Буйрак зарарланиши бўлган гуруҳда А аллели частотаси 37,2% ни ташкил этди (OR=2,10; 95% ИИ 1,15–3,82; p=0,015), А аллели ташувчилари эса 56,4% бўлди (назоратда 36,0%; OR=2,30; p=0,037). Буйрак ва жигар қўшма зарарланишида боғлиқлик чегаравий бўлди (OR=1,84; p=0,048). ABCG2 генининг 421А аллели ўзбек популяциясида подагра ва унинг буйрак асоратлари учун генетик хавф омили ҳисобланади. С аллели ва С/С генотипи ҳимоя таъсирига эга.

Калит сўзлар: подагра, гиперурикемия, ABCG2, rs2231142, полиморфизм, сурункали буйрак касаллиги, урат ташувчиси.

First page

323

Last page

327

For citation:Каримов А.Х., Шодикулова Г.З., Пулатов У.С. - ПОДАГРА БИЛАН ОҒРИГАН БEМОРЛАРДА ABCG2 ГEНИНИНГ C421A (rs2231142) ПОЛИМОРФИЗМИ ВА УНИНГ БУЙРАК ЗАРАРЛАНИШИ БИЛАН БОҒЛИҚЛИГИ//New Day in Medicine 10(96)2026 323-327 https://newdayworldmedicine.com/en/new_day_medicine/10-96-2026

АДАБИЁТЛАР РЎЙХАТИ

  1. Делин М., Якобссон Л., Родди Э. Глобальная эпидемия.Подагра : распространенность, заболеваемость, схемы лечения и факторы риска . Nat Rev Rheumatol. 2020;16(7):380–390. DOI: 10.1038/s41584-020-0441-110.1016/С0140-6736(21)00569-9
  2. Ричетт П., Доэрти М., Паскуаль Э., Барскова В., Бекче Ф., Кастаньеда-Санабриа Дж. и др. Обновленные доказательства EULAR , 2016 г.Рекомендации по лечению подагры . Ann Rheum Dis. 2017;76 ( 1):29–42. DOI: 10.1136/annrheumdis-2016-209707 .
  3. Фитцджеральд Дж.Д., Далбет Н., Микулс Т., Бриньярделло-Петерсен Р., Гаятт Г., Абелес А.М. и др. Рекомендации Американского колледжа ревматологии по лечению подагры, 2020 г. Res по уходу за артритом (Хобокен). 202DOI: 10.1002/acr.24180 .
  4. Köttgen A, Albrecht E, Teumer A, et al. Анализ ассоциаций по всему геному выявил 18 новых локусов, связанных с концентрацией сывороточного урата. Nat Genet. 2013;45(2):145–154. DOI: 10.1038/ng.2500
  5. Dehghan A, Köttgen A, Yang Q, Hwang SJ, Kao WHL, Rivadeneira F, et al. Association of three genetic loci with uric acid concentration and risk of gout: a genome-wide association study. Lancet. 2008;372(9654):1953–1961. DOI: 10.1016/S0140-6736(08)61343-4
  6. Woodward OM, Köttgen A, Coresh J, Boerwinkle E, Guggino WB, Köttgen M. Идентификация транспортера урата ABCG2 с распространенным функциональным полиморфизмом, вызывающим подагру. Proc Natl Acad Sci U S A. 2009; 106 (25):10338–10342. DOI: 10.1073/pnas.0901249106
  7. Мацуо Х., Такада Т., Накаяма А., Симидзу Т., Сакияма М., Симидзу С. и др. Дисфункция ABCG2 повышает риск гиперурикемии, вызванной почечной перегрузкой. Нуклеозиды, нуклеотиды, нуклеиновые кислоты. 2014;33(4–6):266–274. DOI: 10.1080/15257770.2013.866679
  8. Чжан Л., Спенсер К.Л., Воруганти В.С., Йоргенсен Н.В., Форнаж М., Бест Л.Г. и др. Связь функционального полиморфизма rs2231142 (Q141K) в гене ABCG2 с уровнем мочевой кислоты в сыворотке крови и подагрой в 4 популяциях США: Исследование PAGE. Am J Epidemiol. 2013;177 (9):923–932. DOI: 10.1093/aje/kws330 .
  9. Ичида К., Мацуо Х., Такада Т., Накаяма А., Мураками К., Симидзу Т. и др. Снижение внепочечной экскреции урата является распространенной причиной гиперурикемии. Nat Commun. 2012; 3:764. DOI: 10.1038/ncomms1756 .
  10. Такада Т., Ямамото Т., Мацуо Х., Тан Дж. К., Оояма К., Сакияма М. и др. Идентификация ABCG2 как экспортера уремического токсина индоксилсульфата у мышей и как важнейшего фактора, влияющего на прогрессирование ХБП. Sci Rep. 2018; 8 :11147. DOI:]10.1038/s41598-018-29208-w

    file

    download