67 -10 (96) 2026 - Kamoldinova R.A., Ulug’bekova G.J. - SARATON KONTEKSTIDA O’SMA BILAN BOG’LIQ MAKROFAGLAR (TAM – TUMOR-ASSOCIATED MACROPHAGES) XUSUSIYATLARI

SARATON KONTEKSTIDA O’SMA BILAN BOG’LIQ MAKROFAGLAR (TAM – TUMOR-ASSOCIATED MACROPHAGES) XUSUSIYATLARI

Kamoldinova R.A., Ulug’bekova G.J. - Andijon davlat tibbiyot institute

Resume

O’sma bilan bog’liq makrofaglar (TAM) o’sma mikro muhitining muhim tarkibiy qismi bo’lib, saratonning rivojlanishi, o’sma hujayralarining invazivligi, metastazlanishi va davolashga chidamliligi shakllanishida muhim rol o’ynaydi. Ushbu maqolada TAMlarning biologik xususiyatlari, funksional geterogenligi, fenotipik plastiklik xususiyatlari hamda o’sma mikro muhiti bilan o’zaro ta’sir mexanizmlari yoritiladi. Xususan, makrofaglarning an’anaviy ravishda M1 va M2 fenotiplari doirasida tavsiflanishi, shuningdek, o’sma to’qimasida ularning funksional holati murakkab va uzluksiz o’zgaruvchan ekanligi tahlil qilinadi. TAMlar angiogenezni rag’batlantirish, immunosupressiv muhitni shakllantirish, o’sma hujayralarining proliferatsiyasi va invaziyasini qo’llab-quvvatlash orqali kasallikning rivojlanishiga hissa qo’shishi mumkin. Shu bilan birga, ularning biologik faoliyati o’smaning turi, rivojlanish bosqichi va mikro muhitdagi signallarga bog’liq. TAMlarning molekulyar va funksional xususiyatlarini chuqur o’rganish saraton immunoterapiyasining samaradorligini oshirish, o’sma mikro muhitini qayta dasturlash hamda yangi terapevtik yondashuvlarni ishlab chiqish uchun muhim ilmiy asos bo’lib xizmat qiladi.

Kalit so’zlar: saraton, o’sma mikro muhiti, o’sma bilan bog’liq makrofaglar (TAM), M1 va M2 fenotiplari, immunosupressiya, angiogenez, metastaz, o’sma immunoterapiyasi.

First page

436

Last page

439

For citation:Kamoldinova R.A., Ulug’bekova G.J. - SARATON KONTEKSTIDA O’SMA BILAN BOG’LIQ MAKROFAGLAR (TAM – TUMOR-ASSOCIATED MACROPHAGES) XUSUSIYATLARI//New Day in Medicine 10(96)2026 436-439 https://newdayworldmedicine.com/en/new_day_medicine/10-96-2026

ADABIYOTLAR RO’YXATI

  1. Cassetta L., & Pollard J.W. (2023). Targeting macrophages: Therapeutic approaches in cancer. Nature Reviews Drug Discovery, 22 (3), 241–263. https://doi.org/10.1038/s41573-022-00634-3
  2. Ruffell B., & Coussens L.M. (2015). Macrophages and therapeutic resistance in cancer. Cancer Cell, 27 (4), 462–472. https://doi.org/10.1016/j.ccell.2015.02.015
  3. Mills C.D. (2012). M1 and M2 macrophages: Oracles of health and disease. Critical Reviews in Immunology, 32 (6), 463–488. https://doi.org/10.1615/CritRevImmunol.v32.i6.10
  4. Murray P.J., & Wynn T.A. (2011). Protective and pathogenic functions of macrophage subsets. Nature Reviews Immunology, 11 (11), 723–737. https://doi.org/10.1038/nri3073
  5. Biswas S.K., & Mantovani A. (2010). Macrophage plasticity and interaction with lymphocyte subsets: Cancer as a paradigm. Nature Immunology, 11(10), 889–896. https://doi.org/10.1038/ni.1937
  6. Zhang Q., He Y., Luo N., Patel S.J., Han Y., Gao R., Modak M., Carotta S., Haslinger C., Kind D., Peet G.W., Zhong G., Lu S., Werba G., et al. (2019). Landscape and dynamics of single immune cells in hepatocellular carcinoma. Cell, 179(4), 829–845.e20. https://doi.org/10.1016/j.cell.2019.10.018
  7. Kuang D.M., Zhao Q., Peng C., Xu J., Zhang J.P., Wu C., & Zheng L. (2009). Activated monocytes in peritumoral stroma of hepatocellular carcinoma foster immune privilege and disease progression through PD-L1. Journal of Experimental Medicine, 206(6), 1327–1337. https://doi.org/10.1084/jem.20082173
  8. Mills C.D. (2012). M1 and M2 macrophages: Oracles of health and disease. Critical Reviews in Immunology, 32 (6), 463–488. https://doi.org/10.1615/CritRevImmunol.v32.i6.10
  9. Lin E.Y., Li J.F., Gnatovskiy L., Deng Y., Zhu L., Grzesik D.A., Qian H., Xue X.N., & Pollard J.W. (2006). Macrophages regulate the angiogenic switch in a mouse model of breast cancer. Cancer Research, 66 (23), 11238–11246. https://doi.org/10.1158/0008-5472.CAN-06-1278
  10. Wyckoff J., Wang W., Lin E.Y., Wang Y., Pixley F., Stanley E.R., Graf T., Pollard J.W., Segall J., & Condeelis, J. (2004). A paracrine loop between tumor cells and macrophages is required for tumor cell migration in mammary tumors. Cancer research, 64 (19), 7022–7029. https://doi.org/10.1158/0008-5472.CAN-04-1449

    file

    download