79 -10 (96) 2026 - Ismailov U.S., Allazarov U.A., Madatov K.A. - O’T TOSH KASALLIGIDA NOMZOD GENLAR POLIMORFIZMLARI BILAN LIPID ALMASHINUVI KO’RSATKICHLARI O’RTASIDAGI O’ZARO BOG’LIQLIK
O’T TOSH KASALLIGIDA NOMZOD GENLAR POLIMORFIZMLARI BILAN LIPID ALMASHINUVI KO’RSATKICHLARI O’RTASIDAGI O’ZARO BOG’LIQLIK
Ismailov U.S., Allazarov U.A., Madatov K.A. - Toshkent Davlat Tibbiyot Universiteti
Rezyume
O’t-tosh kasalligi bo’lgan bemorlarda APOE Leu28Pro va TNF-α C308A gen polimorfizmlarining lipid almashinuvi ko’rsatkichlari bilan bog’liqligini baholash. 195 nafar ishtirokchi, jumladan o’t-tosh kasalligi bo’lgan 100 nafar bemor va 95 nafar nazorat guruhi vakili tekshirildi. Lipid profili va genetik variantlar o’rganildi; guruhlararo taqqoslash, korrelyatsiya va ko’p omilli logistik regressiya tahlillari keltirildi. Bemorlar guruhida APOE Leu/Pro va TNF-α C/A genotiplari umumiy xolesterin, triglitseridlar, past zichlikdagi lipoproteinlar hamda aterogenlik indeksining yuqoriroq, yuqori zichlikdagi lipoproteinlarning esa pastroq ko’rsatkichlari bilan bog’liq bo’ldi. Ko’p omilli modelda APOE Pro alleli uchun OR=2,66 (95% IO: 1,29–5,47), TNF-α A alleli uchun OR=3,25 (95% IO: 1,52–6,95) qayd etilgan. O’rganilgan genetik variantlar dislipidemiya ko’rsatkichlari bilan assotsiatsiyalangan; natijalarni tasdiqlash uchun mustaqil tekshiruvlar zarur.
Kalit so’zlar: o’t-tosh kasalligi, APOE, TNF-α, gen polimorfizmi, lipid almashinuvi, dislipidemiya, logistik regressiya.
First page
503
Last page
509
For citation:Ismailov U.S., Allazarov U.A., Madatov K.A. - O’T TOSH KASALLIGIDA NOMZOD GENLAR POLIMORFIZMLARI BILAN LIPID ALMASHINUVI KO’RSATKICHLARI O’RTASIDAGI O’ZARO BOG’LIQLIK//New Day in Medicine 10(96)2026 503-509 https://newdayworldmedicine.com/en/new_day_medicine/10-96-2026
ADABIYOTLAR RO’YXATI
- Григорьева И.Н., Малютина С.К., Воевода М.И. Роль гиперлипидемии в развитии желчнокаменной болезни. Экспериментальная и клиническая гастроэнтерология. 2010;(4):64–68. Available from: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/20623953/
- Григорьева И.Н., Никитенко Т.М., Шахтшнейдер Е.В., Куликов И.В., Воевода М.И. Полиморфизм гена APOE и литогенность желчи у женщин с желчнокаменной болезнью. Экспериментальная и клиническая гастроэнтерология. 2009;(8):56–60. Available from: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/20469680/
- Лебедева М.С., Григорьева И.Н., Татарникова Н.П., Максимов В.Н. Некоторые общие гены-кандидаты в патогенезе артериальной гипертензии и желчнокаменной болезни. Атеросклероз. 2014;(2):43–50. Available from: https://sibran.ru/journals/issue.php?ARTICLE_ID=161400&ID=9122&PAGEN_1=301
- Сагдатова А.А., Нургалиева А.Х., Хуснутдинова Э.К., Загидуллин Ш.З. Характер ассоциаций полиморфизма гена аполипопротеина В-100 с нарушениями липидного обмена у больных желчнокаменной болезнью. Вестник современной клинической медицины. 2015;8(3). Available from: https://vskmjournal.org/ru/vypuski-zhurnala/19-2015-ru/20-tom-8-vypusk-3-2015.html
- Chauhan T., Mittal R.D., Mittal B. Association of common single nucleotide polymorphisms of candidate genes with gallstone disease: a meta-analysis. Indian J Clin Biochem. 2020;35(3):290–311. https://doi.org/10.1007/s12291-019-00832-1
- Bertomeu A., Ros E., Zambón D., et al. Apolipoprotein E polymorphism and gallstones. Gastroenterology. 1996;111(6):1603–1610. https://doi.org/10.1016/S0016-5085(96)70023-9
- Costa C.J., Nguyen M.T., Vaziri H., Wu G.Y. Genetics of gallstone disease and their clinical significance: a narrative review. J Clin Transl Hepatol. 2024;12(3):316–326. https://doi.org/10.14218/JCTH.2023.00563
- Hasegawa K., Terada S., Kubota K., et al. Effect of apolipoprotein E polymorphism on bile lipid composition and the formation of cholesterol gallstone. Am J Gastroenterol. 2003;98(7):1605–1609. https://doi.org/10.1111/j.1572-0241.2003.07527.x
- Juvonen T., Savolainen M.J., Kairaluoma M.I., et al. Polymorphisms at the apoB, apoA-I, and cholesteryl ester transfer protein gene loci in patients with gallbladder disease. J Lipid Res. 1995;36(4):804–812. Available from: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/7616125/
- Jiang Z.Y., Han T.Q., Suo G.J., Feng D.X., Chen S., Cai X.X., et al. Polymorphisms at cholesterol 7alpha-hydroxylase, apolipoproteins B and E and low density lipoprotein receptor genes in patients with gallbladder stone disease. World J Gastroenterol. 2004;10(10):1508–1512. https://doi.org/10.3748/wjg.v10.i10.1508
file
download